2011-HISTORIA-Omar

Apa, Omar!

  • Arratsaldeon Koro, 1917ko krisia oso oso liosoa eta ulertezina egiten zait, batez ere: krisi militarra, krisi ekonomikoa eta krisi sozialen atalak. Ez ditut ulertzen, idea nahasiak eta konplexuak iruditzen zaizkit, garrantzi handia al dute?
-Buenoooooooooo! Atentzio berezia deitu dizue galdera horrek, e? Ba… esplikatu egin beharko det…
EGOERA OROKORRA
  • Egonezin handia: militarrak, politikoak, langileak…
  • Erregimen ahula + gobernuak erori= Primo de Riverak amaiera definitiboa eman
KRISI EKONOMIKOA
  • 1914: Lehen Mundu Gerra. Espainia neutral
    • Hasieran noraezean
    • Ekonomia hobetu
    • Gerra bukatu zenean, berriro behera
  • Ekonomia hazi zenean, esportazioa hazi, inportazioak jaitsi, industria hobetu. Prezioak gora, inbertsioak gora, etekinak gora. Merkataritza Balantzaren emaitza positiboa.
  • Nekazaritza hobetu (extensiboa). Prezioak igo. Laborariak gaizki.
  • Industria: Inportazioak jaitsi, ikatza garestitu, bizitza igo.
  • Ikatza garestitu zenez, burdinbide konpainiak irabazirik gabe.
  • Prezioak igo eta soldatak ere bai, baina hauek gutxigo. Langileak haserre.
KRISI MILITARRA
1917 bezperan, Defentsa Juntak sortu. Eskariak sindikatuen antzera:
  • Karguz igo antzinatasunaren arabera
  • Lanean daudenak proba fisikorik egin beharrik ez. Lan postuak mantentzea
  • Soldata igoerak, bizitza igoeraren parean…
KRISI POLITIKOA
  • Txandakako sistema amaituta dago. Sekula irabazten ez dutenak haserre daude: Conjunción Republicano-Socialista, Lliga Regionalista, EAJ-PNV, PSOE, UGT, CNT eta SOV (batzuk ikasi eta besteetarako eten puntuak).
  • Bilera deia Bartzelonako udal etxean:
    • Autonomia
    • Gorteen bilera berezia arazo larriak aztertzeko
  • Gobernuak ezetz, baina Parlamentarien Batzar Nazionala bildu: erreformistek, errepublikazaleek, sozialistek eta erregionalista kataluniarrak batera. 3 batzorde ezberdin atal ezberdinak lantzeko
    • 1-Autonomia+Konsti
    • 2-Defentsa+Irakaskuntza+Justizia
    • 3-Arazo sozioekonomikoak
  • Euskal Herrian kupoarekin arazoak. Autonomia handia nahi, foruak berrezartzea nahi…
  • 1917ko greba garaian, hau dena geratu egin zen.
KRISI SOZIALA
  • Ezinegona: anarkistak, errepublikazaleak, sozialistak eta erreformistak greba prestatzen.
  • Tren langileen greba. Greba orokorra
    • Gobernua prest zegoen eta langileak banatzen saiatu zen
    • Parlamentariak banatuta (ezkerra eta eskuina)
    • Militarrak gobernuarekin haserre, baina langileekin gehiago eta gobernuari lagundu.
    • Sozialistek ez dute parte hartzen (kolaboratzen)
    • Greba Batzordeko kideak atxilotu. Errepresioa
  • Euskal Herrian ere ezinegona

PORROTAREN ARRAZOIAK

  • Greba goizegi, prestatu gabe
  • Militarrak gobernuarekin bat egin (uste zen ezetz)
  • Burgesia eta errepublikazaleak langileekin beldurtuta
  • Sindikatuak banatuta.
  • Laborariek ez zuten lagundu
  • Greba Batzordea atxilotu. Buruzagirik gabe

Hau dena kontatu badizuet, GALDERA GARRANTZITSUA delako da. Bale? Ezin da ikasi gabe utzi. Omar, ez baduzu ulertu, bihar galdetu, bale?

Beno… Ez du ematen galdera gehiago dagoenik… Bihar arte!

Landereño

Utzi erantzun bat

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Aldatu )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Aldatu )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Aldatu )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Aldatu )

Connecting to %s